miércoles, 9 de octubre de 2024

Castillo de Astúlez

 


      Esta semana os propongo visitar las ruinas del castillo de Astúlez, una corta excursión de unos 2km. ida y vuelta y menos de 100 metros de desnivel.

     Desde Astúlez (coordenadas 42,881912, -3,087280) tomamos en dirección noroeste hasta la salida el pueblo (coordenadas 42,882359, -3,088203), donde una señal que nos indica una PR (marcas amarillas y blancas). Continuamos hacia el noroeste siguiendo el camino como nos marca la señal. En el punto 42,885373, -3,091651, nada más cruzar bajo una línea eléctrica, nos encontramos un cruce y una nueva señal que nos indica que tenemos que tomar el ramal a mano derecha, que nos deja justo detrás del castillo.

     En el punto 42,884835, -3,088791 abandonamos en camino a mano derecha por un sendero que rodea la peña sobre la que se asienta el castillo. A unos 50m encontramos la senda de acceso al castillo (coordenadas 42,884329, -3,088614). La entrada, por un hueco en el muro, nos da acceso al patio de armas totalmente cubierto de altas hierbas y matojos; aun así, es de los castillos mejor conservados de Álava.

     En frente tenemos la torre del homenaje, a la que no hay manera sencilla de entrar. El único acceso es una puerta elevada a la que en tiempos llegaba una escalera de la que se ven las marcas en la pared. De todos modos, desde una estrecha gatera podemos ver el interior, también cubierto de maleza.

      Junto a la torre del homenaje encontramos los restos del aljibe, donde almacenaban el agua tan necesaria. Ya solo queda disfrutar de las vistas de Astúlez y del precioso valle donde se asienta. ¡OJO!: no recomiendo rodear la peña atravesando la estrecha grieta en su base en la cara sur; diversos carteles advierten del riesgo de caída de piedras.

     Disfrutad de la excursión y… ¡Hasta dentro de dos semanas!


NOTAS:

     Las coordenadas son WGS84 (EPSG:4326), el sistema en que se basa el GPS y el que usa Google Maps (podéis copiarlas y pegarlas directamente en Google Maps tal como están escritas).

     Podéis ver el resto de las fotos y/o vídeos de esta ruta en https://pateandoalava.blogspot.com/2024/10/castillo-de-astulez.html, junto a varias decenas más de excursiones.

Mont Blanc



2012ko uztailaren 12an elur jausi ikaragarria izan zen Mont Maudit-en (Mendi madarikatua), Mont Blanc mendigunean. 9 alpinista hil ziren. Ni BBKLivera joatekoa nintzen, EITBko albistegietarako lan egitera. Gogoan daukat albistegietako arduradunaren deia: -Ainhoa, joan nahi duzu Chamonixera, Mont Blanceko istripuaren berri ematera? Zalantzarik gabe eman nion baiezkoa. Kontzertuetarako prest neukan larruzko jaka erantzi eta, ziztuan prestatu nuen mendirako maleta. Hura izan zen nire lehen bidaia Chamonixera. Ordutik, urtero-urtero joan naiz Alpeetara. Alpinismo txikia egitera, eskiatzera, mendi lasterketak ikusi edo haietan parte hartzera.


4 urte geroago, antzeko egoera errepikatu da. Irailaren 12an, arratsalde erdian etorri zitzaidan albistegietako arduraduna: “-Proposamen bat daukat zuretzat. Joango zinateke, Mont Blancera erreportajeak egitera? -Oraintxe, bertan, nagoen moduan.” Horixe erantzun nion. Handik bi egunera abiatu ginen Chamonixera, kameralaria eta biok. Bidaiaren abiapuntua: urtetik urtera gero eta ohikoagoak diren istripuak. Helburu nagusia: ahalik eta lekukotza gehien jasotzea, ahalik eta irudi onenak grabatzea, erreportaje sorta bat egiteko. 12 urte geroago, Mont Blanceko istripuen berri ematera joan naiz berriro Chamonixera. Nire 18. bidaia izan da Alpeetara. Eta hango albisteak onak ez izan arren, 18 bidaietan bezain maiteminduta itzuli naiz etxera.



4808 metro, Europa ekialdeko eta Alpeetako mendi garaiena. Mont Blanc munduko mendi jendetsuenetakoa da. Urtero 20.000 lagun baino gehiago saiatzen dira gailurrera iristen, gehien-gehienak udan. Egunean, 300 bat lagun, Italia eta Frantziako bide ezberdinetatik. Txanponaren bestaldean, istripuak. Heriotza gehien pilatzen duen mendietako bat da. Urtero 100 bat lagunek galtzen dute bizia, eta uda da sasoirik latzena. Aurtengo udan 11 mendizale hil dira, tartean bi gipuzkoar, Mont Blanc du Taculetik jaisten ari zirela. Fabio Levi katalanak 15 bat urte daramatza Mont Blancen gidari: “Azken berriek diotenez hiru gazteak Mont Blanc du Taculeko bide arruntetik igo ziren. Antza denez, jaitsieran, leku ezegonkor batean egin zuten bilera, huts egin zien, eta hiru lagunetako bi, erori egin ziren, Jervasutti korridorera erori ere”. Abuztuaren 22a zen, eta euskal mendizale komunitatea lur jota utzi zuen albisteak.







Zergatik, ordea, horrenbeste istripu Mont Blancen? Michel Gonzalez aragoiarrak 20 urte daramatza gidari lanetan, Chamonixen bertan bizi da: “mundu guztiak igo nahi du Mont Blanc, jendetza dabil azken urteetan. Horrez gain, udako beroaren ondorioz, baldintzak ez dira onenak izaten. Koktaila beldurgarria da.” Gonzalezen arabera, klima aldaketaren ondorioz, urtaroak asko ari dira aldatzen Mont Blancen, eta gidari batzuk uko egiten hasi zaizkio abuztuan gailurrera igotzeari. Eta are gehiago, ez dute gaizki ikusten neurriak hartzea igoerak mugatzeko. Bide arruntetik igotzeko, esaterako, 2019tik ezinbestekoa da bi aterpetxeetako batean, Gouterren edo Tete Rousen lolekua hartzea (120 plaza dauzka lehenengoak, 72 bigarrengoak). Garai batean Gouter inguruan modu librean kanpatu zitekeen, baina hainbat mendizale hil ziren hipotermiak jota eta, orduan hartu zuten neurria. Gonzalezen hitzetan, “bide arrunteko murrizketek eragin argia izan dute istripuak murrizteko”.



Ertz zorrotzak, eskalada pikoak, glaziar amaigabeak eta arrakala sakonak. Haizea, elurra eta hotza. Mendiak arrisku objektiboak dauzka eta istripu batzuk zorizkoak dira, baina arduragabekeria eta prestakuntza falta ere badaude faktoreen artean. “Batzuetan egoera negargarriak ikusten ditugu mendian. Ikaratu egiten gara mendizaleak sokan nola doazen ikusita. Bat eroriz gero, denak erortzeko moduan”, dio Gonzalezek. Eta gaineratu du, garaiak asko aldatu direla: “garai batean jendeak ez zeukan material onik, baina esperientzia edo jakituria bai. Orain mendizaleak moda-modako arroparekin eta materialarekin doaz, baina askok ez dakite kranpoiak edo pioleta nola erabiltzen diren ere”. Iritzi berekoa da Levi: “bezeroek dirutza ordaintzen dute Mont Blanc igotzeko, baina prestatu gabe etortzen dira asko, ezer begiratu gabe. Interneten munduko mendi hilgarrienak bilatuz gero, Mont Blanc agertuko da, baina askok ez diote jaramonik egiten”, gaineratu du. Eukeni Soto bizkaitarrak ere uda osoa egin du Chamonixen gidari: “Mont Blancera igotzen den jendea ikusita, ulertzen dut murrizketak jartzea. Orain gutxi pertsona bat ikusi nuen, azken ertzean, korrika egiteko kranpoiekin. Irrist egiten zuen etengabe, ezin zion zutik eutsi”, esan du harrituta.


Istripu kopuruak gora egiten du urtez urte, eta aurtengo udan ere, erreskate taldeek erruz izan dute lana. Oso ohikoa da helikopteroa Mont Blanc inguruan hegan ikustea. Etengabe arakatzen dute mendigunea. 5 eta 20 minutu artean behar izaten dituzte istripuaren gunera iritsi eta zaurituekin haranera itzultzeko. Gendarmeen erreskate taldea eta Babes Zibila elkarlanean aritzen dira Mont Blanc inguruko istripuetan. 40 bat profesional dira, gehien-gehienak goi mendi gidariak. Urtean 1400 bat irteera egiten dituzte, egunean gutxienez erreskate bat. Zalantzarik gabe uda izan ohi da mugimendu gehieneko sasoia, egunean 6-7 erreskate ere egiten dituzte. “Beti bezala lan handia izan dugu, baina egia da uda honetan hildako asko izan direla”, esan digu Emmanuelle D’Alalek, Babes Zibileko buruak. Oraingoan, bi britainiar gazte dakartza helikopteroak. Mont Blancetik behera zihoazela, Tete Rouse aterpetxean jada, lagunak irrist egin du, 100 bat metro erori da eta sekulako kolpea hartu du. “Kolpe handia hartu du baina onik dago, eta erreskate taldea zoragarri portatu da. Oso azkar eta profesional hartu gaituzte”, azaldu digu gazteak.



Mont Blanc tontorra milaka mendizaleren ametsa da. Ander Orokieta eta Miguel Tanco nafarrek aurten egin dute Pirinioetatik Alpeetarako jauzia. Gailurretik jaitsi berritan harrapatu ditugu: “Pirinioetan asko ibili gara eta Mont Blanc gure kabuz egitea bururatu zitzaigun baina, horrenbeste istripu izan direla ikusita, mendi gidaria hartu dugu, eta bete-betean asmatu dugu”, dio Orokietak. Bide arruntetik egin dituzte igoera eta jaitsiera. “Haize gogorra izan dugu, izugarrizko haizea, eta oso jende gutxi igo gara gailurrera. Izotz plaka batzuetan larri ibili gara une batean”, aitortu du.

Gouter eta Tête Rousse aterpetxeetako bidea da Mont Blanceko bide arruntena eta jendetsuena. Batzuek egun bakarrean igo eta jaisten dute mendia, baina 2-3 egunean egitea da ohikoena. Bide arruntak ez dauka eskalada teknikorik, baina baditu kontuz igaro beharreko tarteak. Bolatoki ezaguna, esaterako. 100 metroko inbutu horizontala da, minutu terdian zeharkatzen da, baina “heriotzaren korridorea” esaten diote udan etengabe erortzen direlako harriak. 1990 eta 2017 urteen artean ehun lagun baino gehiago hil ziren pasagune honetan. Mendi gidariak gauez eta ordu hotzenetan igarotzen saiatzen dira. Tunel bat egitea, sare metaliko bat jartzea... Puntu beltza saihesteko, hainbat ikerketa daude mahai gainean, baina oraingoz, ez dago ezer erabakita.


Mendizaleen informaziogunea da mendiko etxea. Jendetza eta mendiko istripuak gora egiten ari zirela ikusita, 1972an sortu zuten. Bertan dago Le Chamoniarde, mendiko prebentzio eta segurtasun elkartea. “Informazio bila etortzen dira mendizaleak hona. Eguraldiaz eta mendiko baldintzez galdetzen digute, eta batzuetan, ez igotzea gomendatu behar izaten diegu”, dio Antoine Loupostek, Mendiko Etxeko arduradunetako batek. Orain bi urte, esaterako, 10 gradu ere neurtu ziren tontorrean eta Chamonixeko gidariek uko egin zioten Mont Blanc bide arruntetik igotzeari. Italiako bide arruntean dagoen aterpetxea ere, Gonella, itxi egin behar izan zuten ur faltagatik eta glaziarraren egoera negargarriarengatik.


Oro har, Alpeetako glaziar guztiak daude atzeraldian. Mer de Glace harri itsaso lehor bat da egun, baina orain 10 urte, elurra eta izotza zeuzkan. Urtean 5 metro galtzen ditu sakoneran eta 30 metro luzeran. Adituen ustez, erabat desagertuko da 2050erako. Igor Irazusta hernaniarra goi mendi gidaria da eta Vallorcinen bizi da duela urte batzuetatik. “Orain dela urte batzuk, Mer de Glace osorik jaisten genuen eskiatzen, Chamonixeraino bertaraino, egun oso zaila da horretarako baldintzak egotea”, esan digu kezkatuta. Glaziarrek izugarri sufritzen dituzte masifikazioa eta klima aldaketa eta neurri guztiak dira lagungarri. Sinpleenak ere bai. Teknikariek oihalekin estaltzen dute Mer de Glaceko izotza, eguzkiak urtu ez dezan. Elurra gero eta urrunago dago eta azken urteetan eskailerak eta teleferiko bat eraiki behar izan dituzte glaziarrera iristeko. Mer de Glaceko izotz kobazuloa turismo erakargarri handia da, urtero 500.000 bisitari baino gehiago jasotzen ditu. 1946an sortu zuten lehen aldiz baina klima aldaketaren ondorioz, urtero egokitu behar izaten dute. Orain bi urte erabat desagertu zen kobazuloa eta berri bat eraiki behar izan dute.


Bossonseko glaziarra ere atzeraldi betean dago. Mont Blanc mendiguneko glaziar handiena eta garaiena da. 4000 metroan sortzen da eta garai batean Chamonixeraino bertaraino iristen zen, 1000 metroraino. Egun 2000 metroan amaitzen da haren mingaina.


Klima aldaketaren beste adibide bat harri erorketa izugarriak dira. Dru pirámide ikusgarriari, esaterako, zati handi bat falta zaio. Lur azpian dagoen izotza da permafrosta. Tenperaturak gora egitean urtu egiten da eta erorketak sortzen dira. Eñaut Izagirre glaziologoak urteak daramatza Mont Blanc inguruko glaziarrak ikertzen. “Tenperaturak igo ahala, permafrosta urtu egiten da, hormak desengonkortu eta arroka erorketak gero eta ohikoagoak dira”, azaldu du. Ikertzaileek aspaldi jo zuten alarma. 2100. urterako egungo izotz-bolumenaren herena baino ez da geratuko kasurik onenean.

10.000 biztanleko herria da Chamonix baina ibar osoan 82.000 loleku daude. Alpinismoa, eskalada, neguan eskia, parapentea eta mendi lasterketak. Turismoak %2 egiten du gora urtero. “Turismoak ez du oraindik gainezka egin. Egia da ibarrean jende asko dagoela, baina ez horrenbeste mendian. Ez dugu uste ingurune naturala arriskuan dagoenik”, dio Nicolas Durochat, Chamonixeko turismo bulegoko buruak. Chamonix haraneko ekonomia jarduera nagusia da mendiko turismoa, 10 lanpostutik zazpi, eta miloi terdi euroko ekarpena urtean.


Orain 60 urte, Chamonixeko orratz enblematikoan eraiki zuten Aiguille (eguil) du Midi begiratokia. Europako begiratoki garaiena, 3810 metroan, mendizale askoren abiapuntua eta milaka turistaren erakargarria. Udan 5000 lagun inguru igotzen dira egunero, Mont Blanc eta inguruko menditzarrak bertatik bertara ikusteko. Teleferikoak egun osoz aritzen dira atzera eta aurrera. 20 minutu eskasean milaka mendizale eta bisitari eramaten dituzte Chamonixetik bertatik, 1100 metrotik, ia

4000 metrora. 360 graduan Mont Blanc mendigune osoa ikus daiteke, Frantzia, Italia eta Suitzako gailurrak. Aterpetxeak, glaziarrak eta seracak, eskegita gelditzen diren izotz bloke-ikaragarriak. Inork ez du geratu nahi kristalezko kutxan argazkirik atera gabe. 1000 metrotik gorako amildegia azpian. Montenverse gunea da Chamonixeko beste turismo erakargarri nagusia, ia 2000 metroan. Kremailera tren gorri ezagunak milaka turista eta mendizale eramaten ditu egunero bertara. Mer de glace glaziarra, izotz kobazuloa eta lau mila metrotik gorako hamaika orratz. Espedizio askoren abiapuntua, eta turisten paradisua.


Masifikazioa, klima aldaketaren ondorioak eta prestakuntza falta daude istripu askoren oinarrian. Igoera ondo prestatzea ezinbestekoa da Mont Blanci ekiteko, eta erreserbak urtebete lehenago egitea gomendatzen dute gidariek.

jueves, 3 de octubre de 2024

Harri Kulunka


Harri Kukunka

Alba eta Hargibel mendien tontorrak lotuko ditugu ibilbide honetan eta horretarako Beartzun auzoraino joango gara. Aldudetako lurrekin muga egiten duen mendiaren gandorrean ibiliko gara eta oso berezia den Harri Kulunka izeneko harritzarra bisitatuko dugu. Paraje eder hauetan, pagadi trinko eta ederretan murgilduko gara eta goiko belazeetan ibiliz, gure begien gozamenerako izango den ikuspegi zabala agertuko zaigu. Isiltasuna nagusi den inguru hauetan naturak bere aurpegirik dotoreena erakutsiko digu.




Baztango Beartzun auzotik abiatuko gara PR-NA 3 ibilbide balizatuaren marra zuri eta horiek erakusten diguten norabidean. Tarte txiki batzuetan izan ezik, aldapak ez du atsedena hartzeko aukerarik ematen eta azken baserria atzean utzi eta gero, pista zabalak pagadian murgilduko gaitu.  Ordubete eskas beteko dugu Belaungo leporaino igotzeko eta bertatik Aldudetako ikuspegi ederra izango dugu. Puntu honetan, Berderitzeko lepoa aldera zuzentzen den bide balizatua utzi eta Eihartzeko kaskoa inguratzen duen bide nabarmenetik igotzen jarraituko dugu. Gertu ikusiko ditugu mugarriak eta aurrez aurre dugun Hargibeleko tontor aldera zuzentzen den aldapa pikoari aurre egingo diogu. Gora heldu aurretik, eskuin aldera jo eta Harri Kulunka izeneko harritzarraren ondora gerturatuko gara. Bere ezaugarririk nagusiena kili-kolo dagoen harri bat izatea da, bera baino txikiagoa den beste bloke baten gainean kulunkatu egiten baita. Hargibel menditik askatutako harearrizko bloke handi bat besterik ez da eta bere neurriak hauek dira: 4 metroko luzera, 3,65ko zabalera eta 1,40ko altuera. Bere perimetroak ia 12 metro neurtzen ditu eta masa 50 tonaren inguru. Beraren gainean jauzi eginez gero, nola kulunkatzen den ikus daiteke. Elezaharren arabera, Erroldanek Autza menditik jaurtitako harria omen da.




Harritzarra atzean utzi eta tontorreraino igoko gara eta segidan, lepora jaitsiko gara Albako tontorrera igotzeko dugun bide belartsutik aurrera eginez. Zaguako gainetik, altuera poliki irabazten jarraituko dugu azken metroak harlauzez betetako bidetik osatuz. Tontorrean, erpin geodesikoa eta metalezko baserri bat buzoi modura. Tontor honek ez du inguruan trabarik egingo dion beste gailur edo mendirik eta horregatik merezi du tarte bat hartu eta paisaiak eskaintzen digun ikuspegiaz gozatzea.




Zintzurra freskatu eta Urbilloko lepora jaitsiko gara. Hasiera deserosoa gertatuko zaigu, baina laster pagadira heldu eta erraz ailegatuko gara lepora. Aurrez aurre dauden Larrabeltzeko haitzak inguratuko ditugu eskuin aldetik zabaltzen den pista zabaletik eta laster altuera jaisten hasiko gara Ixtiko lepora iristeko. Lizardiko haitzera zuzentzen den bidea ezkerrera utzi eta eskuin aldetik jaisten den pista zabala hartuko dugu. Bidea oso erosoa da eta beheko aldera iristean, erreka gurutzatu eta pista zabaletik segituko dugu. Berriro erreka ondora heldu baino lehen, pista hau utzi eta aurrez aurre ikusiko dugun bide zaharra hartuko dugu Agerrealdeko bordaren ondoraino. Xenda nabarmenetik errekara jaitsi, hau gurutzatu eta malda txiki bat igoko dugu ibilgailua utzi dugun lekura heltzeko.





domingo, 22 de septiembre de 2024

Menditxiki: Otal harana

 


Otal zirkura doan ibilbideak Otal bailara eder eta ezezagunean sartzeko aukera ematen digu. Haran honek mendebaldean du burualdea, Tendeñera mendilerroaren azpian, eta Tendeñerako tontorra bera, Otal haitza, Turbon tontorra edo Ordiso haitza bezalako mendiz inguratuta dago, ibilbidean zehar ikus dezakeguna. Ibilbidearen erakargarritasun nagusia Otal haranak eskaintzen digun Pirinioetako irudi liluragarria da: glaziar jatorriko haran honek eskaintzen digun "U" formako profil nabarmenaren erdian, marmotak, behiak, basa-loreak, belardiak, baso txikiak eta Otal erreka txikia aurkituko ditugu. Mirari txiki bat.







12 km-ko ibilbidea (joan-etorria) Otal zirkuraino, Otal haranaren buruan dagoen Bujarueloko aterpetik. Lehenengo zatian, ibilbideak Bujarueloko haranetik gora egiten du, Otaleko pista eroso batetik desbideratu arte. Jarraian, Otal pista hartuko dugu, Otal leporaino igotzen dena, eta, han, glaziar jatorriko haranaren ikuspegi osoa ikusiko dugu. Azkenik, haran politari ekingo diogu, bururaino, bide erraz eta erraz batetik. Itzulera ibilbide beretik egiten da. Hala ere, nahiago badugu, bidezidor batzuk erabili ditzakegu, eta bide bati esker, Otal pistako desbideratzetik Bujarueloko aterperaino joan gaitezke, Ara ibaiaren ekialdeko ertzetik.






 


Klikatu hemen ARGAZKIAK ikusteko

https://menditxiki1.blogspot.com/2020/07/otal-harana.html




Powered by Wikiloc

domingo, 15 de septiembre de 2024

Menditxiki: Pasterze glaziarra (Austria)

 


Gross Glocknerren magalean kokatua, Erdialdeko Europako herrialdeko mendirik garaienean (3.798 m.), Pasterze Austriako glaziarrik handiena da eta bere helmuga turistiko bisitatuenetako bat da.



Karintia eta Ekialdeko Tirol arteko mugan dago, eta 1930 eta 1935 urteen artean eraikitako errepidetik ikus daiteke, 2.572 m-ko altuerara iristen dena. Beste aukera bat funikularra hartzea da mendi hegaleko begiratokira.




Pasterze glaziarrak 8 kilometro ditu eta Austriako mendirik garaienaren magalean dago, Grossglockner Peak. Bestalde, Ekialdeko Alpeetako glaziar handiena da. Zoritxarrez, eta klima aldaketa dela eta, urtero 10 metro inguru jaisten da bere luzera. Gainera, 1851ko lehen neurketak egin zirenetik, bere bolumena ia erdira murriztu da 3,5 kilometro kubikotik 1,77 kilometro kubikora. 1850eko urte hartan izan zen bere gehieneko luzera iritsi zenean. Momentu horretara arte urtean 15 bat metro hazten ari zen, beraz, 560 urtean 8,4 km egin zituen, 1.600 metroko desnibela betez. 1995ean, aurkitutako gehienezko lodiera 275 metrokoa zen izotz-jauziaren azpiko puntuan.

 



Klikatu hemen ARGAZKIAK ikusteko

https://menditxiki1.blogspot.com/2024/08/pasterze-glaziarra-austria.html




Powered by Wikiloc

jueves, 12 de septiembre de 2024

⛰️SIMANCÓN, ⛰️RELOJ, ⛰️TORREON,⛰️EL TERRIL,⛰️ TORRECILLA,⛰️LA MAROMA/TEJEDA,⛰️🌳🌳 TENTUDÍA, eta BONALES

 Andaluziara baldin bazoaz mendiak egitera, ideia batzuk, 6 ataletan:

Grazalema, ⛰️SIMANCÓN, ⛰️RELOJ (Cadiz)

 Eta ondoren dator gaurko zati zailena. Simancón-etik aurrean daukagun Reloj-era igarotzea. Harkaitz blokeak, lapiaz handia. Oso kontu handiz jetsi behar da, toki egokienak aurkituz.

/2024/06/andaluzia-I-grazalema-simancon-reloj

-------------------------------

 ⛰️TORREON 1648 mt Cadiz-eko altuena.

 EL TORREÓN (1654m). Cadiz probintziako sabaia. Bi ordu baina gutxiagotan behetik.
Andaluzia-II-torreon-1648-mt-cadiz-
----------------
⛰️EL TERRIL 1129mt Sevillako  altuena

 EL TERRIL (1129m). Ordu t'erdi baino gutxiagotan.

---------------------
⛰️ TORRECILLA 1918 mt. (Malaga) eta Ronda.
 PICO TORRECILLA (1919m). Tontorrean ez daukagu hodeirik, baina inguruak nahiko estalita daude. Hiru bat ordutan behetik.
Andaluzia-IV-torrecilla-1918-mt-malaga.

-----------------------
⛰️LA MAROMA/TEJEDA 2066 mt🌲🌲🌳🌳 (Malaga)

 Asko gustatu zaigu igoera. Hiru bat ordu Robledal-etik.
Andaluzia-V-la-maroma-tejeda-2066-mt.
-----------------
⛰️🌳🌳 TENTUDÍA 1112 mt (Badajoz) eta BONALES 1055 mt (Huelva)
 2024-05-20 SANTA MARIA DE TENTUDÍA. Gaur Alhama de Granada-tik atera gara eta eguerdian heldu gara hona. Badajoz probintzian gaude. Euskal Herriruntz goazela baliatuko dugu, tranpa apur bat eginez, beste bi probintzietako tontor altuenak egiteko. Gaur astelehena da, eta bai monastegia eta bai hemen dagoen taberna itxita daude. Beraz, gure janari-edariak dastatu ondoren, zerbait ibiltzera goaz.
 Eta Mendatetik 20 bat minututan heldu gara BONALES-era (1055m). Hau da Huelva-ko tontor garaiena. Zorionez ez dabil inor hemen eta lortu dugu heltzea.

eta-Andaluzia-VI-tentudia-1112-mt.
 
  

domingo, 8 de septiembre de 2024

Euskal Mendi Korrikalariei Elkarrizketak: Aitor Zunzunegi

 Aitor Zunzunegi Tapia (Legorreta, 2000)

COVID-19 pandemiak eragindako itxialdiaren ondoren mendi lasterketak serio hartzen hasi zen. Aiako Harria eta Ordiziako mendi maratoi erdia izan zituen aurreneko garaipenak, eta horrekin Goierri Kopa Traileko sailkapen orokorra irabazi zuen.



Noiz eta nola hasi zinen mendian korrika?

Ni gaztetatik izan naiz kirolaria eta mendizalea, eta gaztetan Messi nahi izan horretan, gazte guztiek bezala, futbolean ibiltzen nintzen eta ia hamalau hamabost urterekin futbolean nebilela, lagun bat ezagutu nuen, izaldarra zan bera, eta Idiazabalen egiten den Axari Trail lasterketa prestatu genuen pixkat patxanga eta horixe izan zen mendian korrika hasi nintzen garaia. Bi urtetan zehar egin genuen Axarie, gero, Zegama juniorra ere egin genuen, baina futbolen ibiltzen ginen gehienbat.

Eta pandemia iritsi zen, eta ni ordurako Madrilera junda neon ikastera, futbola utzita neon eta pandemian pentsatu nuen kirolen bat egiten hasi beharko nintzela futbola utzita, Madrilen Unibertsitatean urte batzuetan eta beste era batera aprobetxatua eta hasi nintzen mendian korrika. Geroz eta gusturago, geroz eta emaitza hobeak eta ni ere gusturago eta horrela hasi zen pixkanaka nire ibilbidea mendian korrika. Eta noski, familia edukita Zegaman eta hemen daukagun lasterketa honekin erotuta ez baino horrekin txundituta, eta halaxe Zegama buru nuela hasi nintzen korrika.

Mendi lasterketa kuttunena?

Eta horixe, lasterketa kuttunena, noski, Zegama. Beti izan da, beti izango da eta ahal deten guztietan horrekin ibiliko gara. Beti iguala esaten da, bahh, aurten denbora normala ingot Zegama forman iritsiko naiz eta Zegama ona aterako zait. Baina iristea martxoa hasten gea bi entrenamendu itten Aizkorri gorabehera eta ia bukle baten sartzen gea Zegamakin.

Zein izan da Mendi lasterketetan izan duzun momenturik hunkigarriena? Eta gogorrena?

Momentu hunkigarriena, kuttunena Zegaman den bezela gogorrena ere Zegama da; bai buruz, bai hankaz… zaila da gestionatzea eta ia nibel pixkatekin konpetitu nahi baldin baduzu eta denboratan pentsatzen hasten zarenean presioa dago eta gaizki egiteko bildurre, ondo egin nahie, eta ez da errexa Zegama gestionatzea. Eta horrek egiten du gogorra. Egin ditugu mendiko lasterketa gogorragoak Italian edo Suitzan eta kriston desnibela dutenak, harritsu eta gogorrak, baina emozionalki eta sentsazioak Zegama baino gogorragoak gutxi dare. Iaz adibidez forma oso onean neon, joan nintzen eta muskulurik inportanteenak failatu zuen: buruak. Eta lasterketa aldrebes atera zan, eguraldi txarra, nik ez nuen nahi eguraldi txarrik eta horrekin buruak janda… kauen la letxe… hau gaizki atera behar da hasieratik, eta horrek egiten du gogorra. Gogorra eta momentu txarrenetakoak izanda ere, hobena ere bertan pasa eta hortaz ez naiz kexatuko. Lehenengo aldiz Zegaman atera nintzena, Otzaurtera iritsi parrezka eta Andraitz arte parrezka joan nintzen, eta esaten nuen hau txiki park baten montatzea bezela da! Ke disfrute! Ez nuen ezta pentsatu korrika nengoela bakarrik nijon hoixe parrezka.

Argazki bat aukeratu, zergatik?

Argazki bat aukeratzekotan Zegamako bi argazki horiek: lehenengoa Zegaman presiorik gabe, azkenengo momentuan dortsala lortuta atera nintzela eta ikaragarri disfrutatu nuena. Eta bigarrena, guztiz preparatuta, eta mentalizatuta jun eta exkaxa atera zitzaitena. Eskerrak lagunek eta beti hor daren eta beraien ondotik pasoan behintzat parre batzuk egin genituen.                                       


Nola ikusten duzu mendi lasterketen etorkizuna? 

Mendi lasterketen etorkizunari buruz argi dauna da, pixkanaka indarra hartzen ari den diziplina bat da elite mailan, baina ostras, harritzen nauena da ia astero Euskal Herri mailan zortzi-bederatzi lasterketa daudela, hirurehun laurehun dortsal eta beteta egotea. Hau da, jende askok egiten du korrika eta polita iruditzen zait. Azkenean kirol popular bat da, batzuk serio hartzen dugunak kasi elite mailako diziplinekin, beste batzuk goiz pasa astean bi hiru aldiz junda korrika egitera igandeko plan bezala, eta niri oso gauza polita iruditzen zait hori. Baina ikaragarria iruditzen zait zenbat jende mugitzen duen eta ez Euskal Herri mailan bakarrik, baita Espainia mailan ere astero hogeita hamar berrogei lasterketa daude eta jendea mugitzen da. Honek esan nahi duena da interesa badagoela lasterketa hauetan, interesa badagoela kirol honetan, eta nik zentsu hortatik osasuntsu ikusten det.

Egia da gero, behin elite mailan hasita, dirua sartu da eta lehenengo positibo kasu potenteak azaldu dira baina hau ekidinezina da. Barrioko txapelketa irabazteko ere, auzoko txapelketa irabazteko ere batzuk dopatu egingo lieke, batzuk tranpa egingo lueke eta horixe, azkenean ehun pertsona baldin bagara eta ehuneko bata tranpatia bada… ba bakarra da tranpati, baino mila pertsona egonda ehuneko bat tranpati izanda ia 10 tranpati daude. Tranpati… edo baloreen aurka edo lagune erori ezkero geldituko ez dana. Baina ez naiz bakarrik dopajetaz, zentzu guztietan esan nahi det beti esan izan da kirolaren baloreek eta trailak balore espezialak dauzkala. Eta bai azkenean, nik uste dut kirol guztiok bezala balore batzuk sustatzen direla, baina horrek ez du esan nahi jendea denetarikoa dagoela eta horixe.

Eta nik etorkizun polita ikusten diot mendi lasterketei, iruditzen zait kirola oso polita dala, alderdi asko uztartzen dituena, batez ere jende arrunt mailan, elite mailan… Azkenean kirol bat da atletismoa izan daitekeen bezala, edo bizikleta bezala, gu askotan ateratzen gara entrenatzera aldapak egitera, ez mendia, desnibela egitera. Baina beste era batera mendi buelta egiten entrenatzea eta hola gauza oso positibo ekarri dezakeen kirol bat da. Eta nik uste geroz eta jende gehiago dagoela geroz eta kirol kultura gehiago dagoela inguruan eta horrek poztasun ematen du.

Zein da zure helburua 2024 urterako?

Nire helburua 2024. urterako esan bezala, Zegama, lehenengoa, oraintxe dator ia segituan, eta horretaz aparte, ba, Sky Running zirkuitua egiten ari naiz, Munduko Kopa zena, hor lau karrera egin behar die gehi finala gutxienez puntuatzeko. Lehenengo biak egin ditugu eta gero beste lauzpabost egingo ditut ea lau emaitza hobenak zeintzuk diren eta gero finala azaroaren 16ean da. Oraingoz Calamorro Skyrace egin nuen aurreko astean Malagan eta Acantilados del Norte La Palman martxo hasieran. Eta horixe beste batzuk egingo ditut oraindik ez daukat kalendarioa guztiz fijo, baina gutxi gora behera eginda bai eta gero finala aurten Castellonen da, Espainian da, Marató Dels Dements azaroaren 16an, horrerarte indartsu iristea izango da helburua. Eta horixe bitarten ba Gorbeia dago, adibidez, Asturiasen beste bat dago gero baita Italian pare bat badude ere, Madeiran dago beste on bat, Austrian ere badare, hor ia pixkat indarrak eta sentsazioen arabera eta selekzioekin zer aukera dauden baloratzen jun eta hori izango da helburua.

Horretaz gain, Espainiako Txapelketa maiatzaren 5ean bueno ba ilusioz nijo Tarragonan da, indartsu nago Zegama aurretik azkeneko estutu on bat eta ibilbidea ezagutzera joan nitzen eta oso polita eta ea.



Entrenamendu eta elikadurari dagokionez, prestakuntza edo planifikazio bereziren bat jarraitzen duzu? 

Entrenamendu eta elikadurari dagokionez, prestakuntza edo planifikazio bereziren bat baino neretzako gakoa gainditzeko eta hobekuntza mantentzeko eta lagun batek esateko “el exito es la mejora continua”, konstantzia, eguneroko lana, eguneroko lana. Segi segi hiru lau entrenamendu magikorik ez dizue ezer egingo. Ala ere badare batzuk ikaragarrizko klase daukatenak, ezagutu ditut, Peñiscolan egon bi aste ezer egin gabe honea etorri, hiru entrenamendu egin eta Gorbeian podium egiten dizuenak. Baina ni bezalako jendeei funzionatzen diona konstantzia eguneroko lana egunero zaindu egunero alimentazio ahalik eta osasuntsuena ahalik eta bideratuak nahi duzuna lortu kirol mailan ondo jan, ondo lo egin, ondo entrenatu eta eguneroko lana bezalakorik ez dago.

Mendi Lasterketen Euskal selekzioan aritzeak zer ekarri dizu?

Euskal Selekzioarekin mendi lasterketan aritzeak, aparte ohore ikaragarria dela, adibidez aurten Zegaman kamiseta berdearekin aterako gara selekziokoarekin eta niretzako hori ikaragarria da: nire lasterketa kuttunena, ilusio gehiena jartzen ditena eta selekzio kamiseta eramatea… azkenean, bertakoak izanda ikaragarria da. Baina horretaz gain, aukera paregabea eskaintzen digute Sky Running zirkuitoa egiteko eta leku ezberdinetara joateko. Elkarrekin joaten gea, azkenean, konpetitzen goaz, baina konpetitze horretan eta konbinatoria bakoitzean sortzen den taldetxoan ikaragarrizko kohesioa eta dinamika onak daude gure arteko zaintzak eta oso onak dira, elkar animatzen gea, sentsazioak eta dira horixe oso gauza politak itten ari gela, oso gauza polita sortzen ari gerala eta aukera hauek ematen dizkigute selekziotik, juten geanak ni ikusten det kunplitzen deula, ematen deula neurrie, saiatzen gara ahalik eta onena egiten, baina horretaz gain, sortzen dugun pertsona taldea ikaragarria dela, bai hautagaietatik hasita ikaragarrizko lana egiten ari direla, bai Ainara eta daukan talde guztiak ere: Josu, Oier, Joseba, Jokin,.. etabar.