miércoles, 17 de junio de 2026
Alpi Apuano (Apeninos): Ferrata del Monte Contrario AD/K3
domingo, 14 de junio de 2026
Larhun Beratik
Lapurdiko
mendi hau oso berezia da arrazoi askorengatik. Makina bat bidek bertara
igotzeko aukera eskaintzen digute eta bere tontorretik dagoen ikuspegia zabala
da oso. Hala ere esan behar da oso humanizatuta dagoela eta seguruenik Euskal
Herriko tontorrik turistikoena da, batik bat Napoleon III.arekin ezkonduta
zegoen Eugenia de Montijo enperatrizak modan jarri zuenetik. Bere omenez,
1912an “Le Petit Train” kremailera-trena eraiki zen, San Inazio lepotik abiatu
eta turistaz beterik tontorretik oso gertura igotzen dena. Geltokiaz gain, TB
errepikagailu erraldoia, orientatzeko mahai bat eta bertan jan eta oroigarriak
erosi daitezkeen pare bat benta. Egun eguzkitsuetan jendez mukuru egoten da eta
zaila da isiltasuna eta lasaitasuna izatea.
900 metroko altuera duen mendi honek bi ezaugarri ditu. Lehena bere ikuspegi zabala da, bertatik Lapurdi eta Bidasoako inguruak ederki ikusteaz gain, Pirinio eta euskal mendi askoren tontorrak identifika daitezke. Bigarrena, berriz, tontorra desitxuratzen dituzten bentak eta antenak. Hala ere, eguraldia lagun, mendi, kostalde eta bestelako paisaiaz gozatuko dugu.
Dauden sarbide desberdinetatik, Berakoa aukeratu dut, askoz jende
gutxiago ibiltzen baita, eta, gehienetan, bakardadean betetzen da igoera eta
jaitsieraren tarterik handiena. Landagañetako leporaino igo naiz auzo eta etxe
ederren artean irekitzen diren porlan eta lurrezko pisten barrena. Basoak
atzean utzita, malda piko eta gogorrari ekin diot, lehenik Larhun txikiko
tontorreraino, eta, gero, Zizkuitzeko lepora jaitsi eta aurrez aurre dagoen
azken igoera gogorrari ekin diot. Kostata, baian azkenean tontorrera heldu
naiz.
Jendez mukuru dago, turistez josita bazter guztiak, beraz,
zintzurra freskatu eta mokadutxo bat hartu ostean, mugarrien ondotik abiatu
naiz beherantz. Berehala iritsi naiz Athekaleunetik gertu dagoen pasora.
Altuera erraz galdu dut belardi eta garo artean zabaltzen bide erosoan zehar.
Aldats pikoenak jaitsi ostean, Kondendiagako lepoan dagoen Benta Beltzara
iritsi naiz. Beste atseden txiki bat belaunek jasan duten “zigorra”
errekuperatzeko.
Bide zabal eta nabarmenak Lizuniagako mendateraino eramango gaitu,
eta, errepidea zeharkatu ondoren, baso, auzo, baserri eta erreken ondotik
igaroko gara abiapuntura heltzeko.
| Itzea etxea |
| Errotatxo |
| Errotatxoko zubitxoa |
| Kisu labea |
| Bunkerra |
| Larhun txiki eta Larhun |
| Landagañetako lepoa |
| Helmuga gertuago |
| Larhun Larhun txikiko tontorretik |
| Larhun txiki |
| 22. mugarria |
| Tontorra Zizkuitzetik |
| Azken malda gogorra |
| Larhungo tontorrean |
| Benta Beltza Kondendiagako lepoan |
| Larhungo mazizoaren ikuspegi zabala |
| Lizuniagako mendatea |
| Mazizoaren ikuspegi osoa |
| Larhun Zia auzotik |
jueves, 11 de junio de 2026
BISAURIN, subida por la cara E y bajada por la cara S. 30-5-26
Me voy junto con mi sobrino Hugo hasta el conocido refugio de Lizara (1521m), en pleno Parque Natural de los Valles Occidentales, punto de partida de esta espectacular circular al Bisaurín (2.670 m), una de las montañas más emblemáticas y destacadas del Pirineo occidental. Realizaremos una ruta muy completa, ascendiendo por la menos frecuentada cara Este y descendiendo por la clásica vertiente Sur, completando así una bonita travesía circular.
Llegamos al refugio sobre las siete y media de la tarde y nos sorprende comprobar que estamos solos, por lo que no tenemos ningún problema de espacio. Disfrutamos de una rica cena, damos un agradable paseo por los alrededores mientras cae la tarde y, cuando la noche se adueña del valle, nos vamos a descansar.
Nos levantamos a las cinco y media de la mañana, desayunamos y, a las seis y cuarto, comenzamos a caminar siguiendo las marcas del GR-11 en dirección a la Plana Mistresa. Los primeros pasos transcurren por cómodos pastizales. Pasamos junto al refugio de Ordelca (1700 m) y poco a poco nos internamos en el barranco de los Castillones, ganando altura de forma progresiva.
La senda asciende entre praderas y un terreno cada vez más alpino, siempre paralelos a la caudalosa regata, hasta alcanzar el refugio de Los Forestales (1965 m) y, poco después, la Plana Mistresa (1984 m), un amplio rellano de origen glaciar rodeado por algunas de las montañas más características de la zona. Aquí abandonamos el GR-11 y nos dirigimos hacia la cara Este del Bisaurín, buscando las laderas que conducen a su vertiente oriental.
El terreno se vuelve más exigente y comenzamos la subida alternando pendientes herbosas con tramos de piedra suelta. ...........................
martes, 9 de junio de 2026
GUARA. Escaleretas 🪜🪜 eta Gallinero-ko Babestokien ibilbidea LECINA-n.
![]() | ||||||||||||||
Ibilbide zirkularra egitera goaz. Aukera desberdinak daude, baina gu Lecina-ko Iturrira jeisten den bidetik abiatu gara. "Harri lehorreko" horma dotoreen artean doa bidea.
|
domingo, 7 de junio de 2026
Karmen Etxalarkoa
Ibilbide
honetan, Karmenen ustezko jaiotetxerako bidea egiten da. Ibilbidean zehar 6 argibide-taula
daude jarrita, Kultur Etxeko ataritik bere etxeraino, Errotxen bordaraino, eta
horietan, Karmenen garaiko zenbait gairi buruz informazioa ematen da. Ibilbidea
osatzeko, Azkua mendiaren magala zeharkatzen duen ubidearen trazadura
jarraituko dugu.
| Jasokundeko Andra Mariaren eliza |
| Hilarria |
| Hilarria |
Ibilbide
tematikoari dagokion bide zatia guztiz balizatuta dago. Alde batetik marra zuri
eta berdeak (SL.NA 298) ditugu, eta, bestetik, arrosa koloreko flamenko
dantzari baten irudiek lagunduko digute bide zuzena aukeratzen. Kultur Etxearen
ondoan dagoen 1. argibide-taularen ondoan emango diogu hasiera ibilaldiari.
Etxe ederren artean, Zugarramurdira zuzentzen errepidean barna aurrera eginez,
laster helduko gara Tximista errekaren ondoan dagoen Gainko errotaren aurrien
ondora. Zubia igaro, maldan gora jarri eta berehala, errepidea utzi eta
eskuinetik ateratzen den hormigoizko pista hartuko dugu.
Arbiko ur-jauiza
Sarrikuko borda eta argibide-taula
Bide
erosoan zehar azkar iritsiko gara Arbiko zubi eta ur-jauziaren ondora. Bide
bazterrean jarrita dagoen 2. argibide-taulan, paraje hauei buruzko zenbait datu
ematen ditu, horian artean Baztango bide zaharri buruzkoak. Hormigoizko bidetik
aitzina eginez, berehala hau utzi, eta, ezkerretik marrazten den xendan barrena
maldan gora abiatuko gara. Ibilbideko zatirik politena dugu hau, gutxi
gorabehera kilometro batekoa, lurrezko pista eta bidezidorretatik egiten da,
baso eremuetatik. Hemen, "Baztango bide" zaharretik ibiltzen da,
Sarrikuko zubi zaharra bezalako leku ederretatik, Tximista errekaren eta
Sarriku bordaren ondotik. Bordaren ondoan dagoen 3. argibide-taulan kontatzen
dena irakurri eta gero, zubi-zaharraren ondoan dagoen 4. argibide-taula ikusiko
dugu. Zubi ederra gurutzatu eta errekara jaitsiko gara zubiaren tamainaz eta
edertasunaz ohartzeko. Tarte hau aurrerago amaitzen da, hormigoizko pistara
itzuliz.
| Sarrikuko zubi zaharra |
| Bide-seinaleak |
| Tximista erreka |
Atsedengune
txiki batera ailegatzean, Karmenen garaian Etxalarko biztanleen bizimodua
erakusten duen 5. argibide-taula ikusiko dugu. Aldapa goran jarri eta ibilbide
balizatuaren azken zatia beteko dugu Errotxen bordaren aurrien ondora heltzeko,
Karmenen sortetxea omen zenaren ondora hain zuzen ere. Eta honen ondoan 6.
argibide-taula. Esaten denez XIX. mendearen hasieran, Etxalarren Karmen izeneko
neskato bat bizi izan zen. Prosper Merimèeren "Carmen" eleberriari
esker egin zen ospetsu, eta geroago Bizeten operari esker. Antza denez, Karmen
Errotxen bordan jaio omen zen, Larrapil-Sarriku auzoan. Gaztetan, uholde-gau
batean, ijito batzuek bahitu eta Sevillara eraman zuten. Behin han, obran
kontatzen diren bizipen ugari izan zituen. Herrian betidanik esana zen Carmen
Etxalarren jaioa zela. Bertako zaharrenek, ahozko tradizioaren bitartez, euren
ondorengoei euren existentzia helarazi diete. Horren erakusgarri da
"Bortziriak solasean" liburuan, "Olako Karmenen historia"
izenekoan, herritar batek kontatutako gertakarien aipamena eta deskribapena.
| Bide-seinalea |
| Ubidea |
| Ubidearen gainetik |
Ibilbide
balizatuari aio esan eta, hortik aurrera, kilometro batez, igoera leun bat
egiten da lurrezko pistatik, ur-kanalaren ibilbidearekin konektatzeko. Bertatik
arazorik gabe joango gara baso ederrean barrena, erabat laua, uharkaraino. Azkuako
itzuliaren PR NA 12aren bide balizatuarekin egingo dugu bat, eta, beherago,
GR-11 eta 12aren bide-seinale zurigorriek lagunduko digute herriraino jaisten.
| Uharka |
| Uhatea |





























